Foto's van Bramois

Foto's van Sanetsch

De klimmer versus de klettersteiger

We staan nu al een paar dagen met onze bus op een parkeerplaats onder aan de Brunecker Turm. Naast klimroutes vind je op dit massief ook een beroemde klettersteig (Ferrata Tridentina). Iedere dag komen tientallen klettersteigers hierop af. Een goede gelegenheid om de verschillen tussen klimmers en klettersteigers eens te analyseren.

1. De klettersteiger komt 's ochtends fris gewassen uit zijn hotel of pension bij de rots aan. Dit terwijl een klimmer het liefst als een halve zwerver onder aan de rots bivakkeert.
2. Het aantal vrouwen in een groep klettersteigers is opvallend hoog, terwijl het rotsklimmen (helaas) nog steeds door mannen wordt gedomineerd.
3. Bij aankomst zijn de klettersteigers druk en enthousiast en geven elkaar volop aanwijzingen over hoe ze hun gordel aan moeten trekken. Een klimmer pakt rustig en zonder al te veel woordenwisseling de spullen bij elkaar.
4. Opvallend is dat klettersteigschoeisel uit de originele verpakking komt. Ook zien de klettersteigers er fancy uit: witte shirts en pasteltinten voeren de boventoon! Terwijl de klimmer de klimschoenen ergens uit opdiept en oude troep draagt.
5. De integraalgordel is bij klettersteigers nog steeds een veel gezien item. Terwijl deze door klimmers halverwege de vorige eeuw al naar het museum is verbannen na de introductie van de heupgordel.
6. Veel klimmers zetten het liefst geen helm op en als ze het doen dan toch zeker niet voordat ze bij de wand staan. De klettersteiger daarentegen is de auto nog niet uit of de helm is al op. Ook al is het vanaf hier nog zeker 50 minuten lopen voordat ze bij een rotswand in de buurt zijn. Een stukje veiligheidsbewustzijn, waar wij als klimmers nog wat van kunnen leren ;-)

Pieter

Crag-info: Parte Oscura della Luna

Bij klimmen in de Dolomieten denk je vaak in eerste instantie aan afgeklommen klassiekers op brokkelig gesteente, met verroeste mephaken. Van onze vrienden Volker en Nicole hoorden we dat het ook totaal anders kon. We kregen als tip de routes op 'Parte Oscura della Luna' (op 1963m).
Na aankomst in Kolfusch gingen we meteen op zoek naar de wand. Wat een tegenvaller... hij zag er helemaal niet indrukwekkend uit!! Met maar 200 meter hoogte was het een lilliputter tussen andere grote massieven....
Maar de schoonheid van een route is vaak niet op afstand te zien en onze tipgevers zijn doorgaans zeer betrouwbaar. De volgende de dag zijn we daarom toch maar gaan klimmen. We kozen voor de route met de naam 'Orwell', 9 lengtes, niveau 6a+. Maar wat was de rots koud! De temperatuur was die nacht ervoor gedaald tot 2 graden onder nul en hoewel de zon scheen was de rots van deze noordwand nog steeds niet veel warmer. Gelukkig maakte de route veel goed. Een mooie route in zeer vaste rots en ook nog eens netjes behaakt, en dat in de Dolomieten!
Dat smaakte naar meer. De volgende dag klommen we daarom nog een route op dezelfde wand. We veranderden van tactiek en stapten pas om 12 uur de route in. De rots was een stuk warmer dan de vorige dag en dat was veel aangenamer voor de vingers. Ditmaal kozen we voor 'Bladerunner', een route van 5 touwlengtes (ieder gemiddeld 40 meter lang), continu rond 6b over de hele lengte. De route van de vorige dag was leuk, maar nu snapten we pas echt waarom we dit als tip hadden gekregen. Wat een mooie technische route op een loodrechte tot licht overhangende wand. Een echte aanrader!

Pieter

Topo: kletterführer Alpen van Topoguide.de

Crag-info: Val Lanterna

Val Lanterna is een Italiaans klimgebied dat nog niet bij veel Nederlanders bekend is. Toch is hier bij het stuwmeer Lago Alpe Gera de laatste jaren een behoorlijk aantal routes geopend. Val Lanterna is een zijdal van Val Malenco en ligt direct ten zuiden van de veel bekendere Piz Bernina. Alleen al het uitzicht op het stuwmeer en de Bernina-groep maakt het aantrekkelijk om hier te klimmen. Een ander belangrijk voordeel is de relatief korte aanloop naar de routes. In 5 tot 20 minuten lopen ben je vaak al bij de instap en kan de klimdag echt beginnen.

De rots en de routes
De meeste routes in de buurt van het stuwmeer zijn tussen de 200 en 300 meter lang. Op de wanden van gneis en graniet vind je afwisselende routes. Het niveau van de routes ligt rond het algemeen rond de 6a. Een enkele route is zwaarder. Je kunt niet omlopen; je moet over de routes abseilen.
De rots is bijzonder mooi van structuur en je vindt er de meest vreemde vormen: afgeronde geulen, scherpe randjes, leisteenachtige structuren en glimmend groen-rode vlakken.

Behaking
De routes zijn veelal voorzien van boorhaken die voor een alpien gebied op zeer acceptabele afstand zijn geplaatst. Een set friends kan handig zijn om de behaking hier en daar te verbeteren. De kwaliteit van de haken is voor een relatief jong gebied als dit zeer opmerkelijk. Er zit veel Italiaanse huisvlijt tussen. Het zijn kennelijk lange winters hier, waarin de Italiaanse behakers alle tijd hebben om thuis in de schuur hun eigen haken te knutselen. In dit opzicht lijkt Italië nog vele jaren achter te lopen op de rest van Europa, waar je bij nieuwe of gesaneerde routes (gelukkig) alleen gecertificeerde haken aantreft.

De beste tijd
Door de ligging op hoogte (rond de 2000m) en de noord/ noordwest ligging van de wanden kun je hier het beste in de zomer klimmen. Op de westwanden kan het lekker wam worden, op de noordwanden is warme kleding een goed idee.

Verblijf
Op de twee grote parkeerplaatsen bij de stuwmeren kun je met een busje of camper bivakkeren. Campings zijn er wel, maar liggen lager in het dal. Op de parkeerplaats bij het hoger gelegen stuwmeer is het 's avonds het rustigst. Er is water waarmee je je kunt wassen, maar of het drinkbaar is? Wij hebben drinkwater ingeslagen in het dal. Eventueel kun je logeren in één van de hutten bij het laagste stuwmeer: Rifugio Zoia, Rifugio Campo Moro of Rifugio Poschiavino.

Topo's:
Wij hebben gebruik gemaakt van de volgende topo's:

• 'Arrampicate sportive e moderne in Valtellina, Valchiavenna, Engadina', Guido Lisignoli, Eraldo Meraldi & Andrea Pavan, Versante Sud, 2004, ISBN 88-87890-15-3
• 'Kletterführer Alpen' Topoguide.de Band 2, Nicole Luzar & Volker Roth, Topoguide.de, 2010, ISBN 978-3-00-029666-6

Nota Bene:
De Kletterführer geeft slechts een selectie van de routes weer. De Italiaanse topo is niet meer actueel – er zijn inmiddels meer routes (maar ook in de nieuwste versie zijn deze nog niet opgenomen!).

Foto's
De foto's van Val Lanterna

Non-stop-waardering: 3,5 sterren

Esther